RADAR DOSSIER: Upitne diplome više od 100 službenika u obrazovnim institucijama Brčko Distrikta

Od oko 1.200 zaposlenika samo u Odjeljenju za obrazovanje Brčko distrikta više od 100 zaposlenih je angažovano sa upitnim diplomama, saznaje Inforadar.

Uvidom u Registar zaposlenih, u Odjeljenju za obrazovanje Brčko distrikta, sporne diplome su  izdale visokoškolske ustanove u BiH koje u trenutku izdavanja tih diploma nisu bile upisane u registar pri Agenciji za razvoj visokog obrazovanja i osiguranje kvaliteta – odnosno nisu bile akreditovane.

Okvirni zakon o visokom obrazovanju u BiH (Službeni glasnik BiH 59/07) http://hea.gov.ba/Dokumenti/Zakoni-propisi/?id=105, kojim je osnovana Agencija za razvoj visokog obrazovanja i osiguranje kvaliteta, između ostalog, članom 54 propisuje: “Nadležni državni organi, te drugi organi i organizacije u BiH će, u svrhu zaposlenja ili javne funkcije, priznavati samo one akademske stepene i diplome koje izdaju akreditovane visokoškolske ustanove.”

Odgovor/ mišljenje iz Ministarstva civilnih poslova BiH

Damjan Dundžić, asistent koordinatora na projektu UG Demos Brčko, u razgovoru za Inforadar ističe da je u proteklom periodu došlo do hiperprodukcije kadrova koja je u velikoj mjeri povezana sa koruptivnim radnjama raznih interesnih grupa, počevši od političkih partija pa do rodbinskih veza i nekih grupa koje prodaju radna mjesta za novac.

“Mislim da se može reći da je javni sektor preplavljen ljudima sa diplomama koje su u najmanju ruku diskutabilne. Upravo takav princip i nepoštovanje Zakona kojeg smo donijeli nivou BiH tjera mlade ljude iz države”, upozorava on.

Podatke o upitnim diplomama potvrdilo je Udruženje građana “Demos” Brčko koje je analiziralo Registar zaposlenih lica u ovoj lokalnoj zajednici, javno dostupnog na https://eprim.bdcentral.net/sr/srrzl/ te liste akreditovanih visokoškolskih ustanova u BiH, javno dostupne na http://hea.gov.ba/akreditacija_vsu/Default.aspx.

NVO “Stop neakreditovanim visokoškolskim ustanovama” unazad dvije godine se bavi problemom visokog obrazovanja u Brčko distriktu i u momentu kada su pokrenuli svoju kampanju uz podršku CCI, u registru Odjeljenja za obrazovanje nije bilo visokoškolskih ustanova koje su upisane u Državni registar visokoškolskih ustanova u BiH.

Prva upisana je Visoka škola Empirica 17.6.2021. godine, a nakon toga Internacionalni univerzitet i Evropski univerzitet 04.02.2022. godine. U registru Odjeljenja je još 5 dislociranih odjeljenja, čiji rad je, prema istraživanjima navedene organizacije, sa mnogo problema i kontroverzi. Dislocirano odjeljenje Univerziteta u Sarajevu već dvije godine je ugašeno, što je zvanično potvrđeno iz Sarajeva, dok u aktima ostalih matičnih VŠU nema adresa u Brčko distriktu, a nisu ni u rješenjima o akreditaciji ubuhvaćena istim.

Odgovor Agencije za razvoj visokog obrazovanja

“Naš stav je da su upitne diplome više desetina službenika u javnim ustanovama Brčko distrikta. Kako su do institucionalnog akreditovanja, bez sumnje i Internacionalni i Evropski univerzitet izdavali diplome i 2021. godine i unazad kada su po važećim zakonskim propisima trebali biti akreditovani, njihove diplome su pod upitnikom. Da su kojim slučajem svršeni studenti namjeravali nastaviti školovanje npr. na Univerzitetu u Sarajevu to ne bi mogli učiniti, jer bi bili odbijeni (dokumenti građanina kao ilustracija).

 

Odgovor Ekonomskog fakulteta u Sarajevu

Da se prilikom konkursa kandidat koji nije primljen žalio na odluku ako je primljen recimo kandidat sa diplomom Internacionalnog, Evropskog, Slobomir P. univerziteta, ITEPA, Visoke škole iz Prijedora i drugih, sud bi poništio taj konkurs. Ne možemo precizirati broj zaposlenih u javnim ustanovama  sa upitnom diplomom, jer u Registru nije navedena VŠU na kojoj su studirali”, kazao je za InfoRadar Ljubinko Đurić, projekt koordinator CCI.

Privatne visokoškolske ustanove u Bosni i Hercegovini našle su se u centru skandala, nakon što su sigurnosne agencije krajem februara uhapsile više osoba i pretresle nekoliko privatnih univerziteta širom zemlje, pod sumnjom da su nezakonito izdavali fakultetske diplome. Državna agencija za istragu i zaštitu (SIPA) je objavila da su tokom pretresa u devet visokoškolskih ustanova i u stambenim objektima devet osoba otkrili 75 sumnjivih studentskih dosjea i pronašli gotovo 82.000 eura. Pretresi su vršeni na području Banje Luke, Bijeljine, Istočnog Sarajeva, Prijedora, Kozarske Dubice, Brčkog, Travnika i Mostara. U akciji imenovanoj kao “Klasteruhapšeno je 11 osoba.

Najmanje dva člana Upravnog odbora Agencije za razvoj visokog obrazovanja i osiguranje kvaliteta BiH bili su u komisijama za ocjenjivanje i reviziju kvaliteta i davanje preporuka o akreditaciji visokoškolskih ustanova koje su predmet istražnih organa u akciji „Klaster“. Inače, u Upravnom odboru Agencije je i Nedeljko Stanković koji je vlasnik dva privatna univerziteta – Evropskog univerziteta u Brčkom koji je predmet istrage i Evropskog univerziteta Kallos u Tuzli. Njegovo imenovanje bilo je sporno jer je ukazivalo na sukob interesa.

„Poslednjih mjeseci smo zabrinutiji nego inače, kada je u pitanju visoko obrazovanje, ne samo u RS, već i na nivou BiH. Suočeni smo prvo sa onim, na što smo prvi i ukazali, a to je nepriznavanje diploma stečenih u BiH u susjednoj Hrvatskoj, kao i u Sloveniji. Zatim je u januaru izbila afera sa kupovinom diploma, a čak pet visokoškolskih ustanova indirektno ili direktno pominju se u tom kontekstu. Još nema naznaka da su razotkrivene razmjere te afere i to je ono što nas najviše brine. Smatramo da nadležni za visoko obrazovanje na entitetskom, a ni na nivou BiH ne bi trebali čekati istražne organe i njihove rezultate, već da samo preduzmu potrebno, zato što smo više nego sigurni da su znali da postoje brojne anomalije u visokom obrazovanju i nezakonitosti””, saopštili su iz NGG “Akreditovane visokoškolske ustanove – priznate diplome”.

Udruženja građana “Demos” provodi projekat “NE korupciji u zapošljavanju u javnom sektoru Brčko distrikta BiH” u saradnji sa CCI uz finansijsku podršku USAID-a.

Adis Mujdanović
Adis Mujdanović
Brčanski novinar i aktivista.

Povezane vijesti

NAJNOVIJI ČLANCI